Od kiedy można zrobić prawo jazdy?

Obecnie prawo jazdy kategorii B można uzyskać po ukończeniu 18 lat. Kurs wolno rozpocząć do 3 miesięcy wcześniej. Rada Ministrów przyjęła jednak projekt UC76, który zakłada możliwość uzyskania kategorii B od 17. roku życia, ale z obowiązkową jazdą pod nadzorem. Projekt nie jest jeszcze obowiązującym prawem.

Prawo jazdy od 17 lat – jaki jest status przepisów?

W aktualnym stanie prawnym osoba, która chce uzyskać prawo jazdy kategorii B, musi mieć ukończone 18 lat. Dotyczy to uprawnień do kierowania samochodami osobowymi, między innymi pojazdami o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony, z wyjątkami wskazanymi w przepisach.

Zmianę przewiduje projekt ustawy UC76, przyjęty przez Radę Ministrów 2 września 2025 r. Zakłada on możliwość ubiegania się o kategorię B od 17. roku życia. Sam fakt przyjęcia projektu przez rząd nie oznacza jednak, że nowe zasady już obowiązują. Do czasu zakończenia procesu legislacyjnego i wejścia przepisów w życie podstawową granicą dla kategorii B pozostaje 18 lat.

Stan obecny: kategoria B od 18 lat, kurs najwcześniej 3 miesiące przed urodzinami.

Projekt UC76: kategoria B od 17 lat, jazda na specjalnych zasadach i pod nadzorem doświadczonego kierowcy.

Jakie zasady mają dotyczyć 17-letnich kierowców?

Projekt nie przewiduje swobodnej, samodzielnej jazdy od dnia uzyskania uprawnień. Osoba, która otrzymałaby prawo jazdy przed ukończeniem 18 lat, musiałaby przez pierwsze 6 miesięcy albo do osiągnięcia pełnoletności prowadzić samochód w obecności opiekuna.

Opiekun powinien mieć co najmniej 25 lat, posiadać prawo jazdy kategorii B od minimum 5 lat oraz spełniać dodatkowe warunki dotyczące między innymi zakazu prowadzenia pojazdów i trzeźwości. Uzyskanie uprawnień przez osobę niepełnoletnią ma wymagać także pisemnej zgody rodziców lub opiekunów.

Projekt przewiduje również okres próbny i ograniczenia dotyczące przewożenia osób oraz wykonywania pracy kierowcy. Najważniejsze zasady planowane dla 17-latków obejmują:

• Jazda pod nadzorem – przez pół roku od uzyskania prawa jazdy albo do ukończenia 18 lat.
• Ograniczenia prędkości – 50 km/h w obszarze zabudowanym, 80 km/h poza nim oraz 100 km/h na autostradach i drogach ekspresowych.
• Zerowy limit alkoholu – zakaz prowadzenia po spożyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu.
• Ograniczenia przewozu osób – do ukończenia 18 lat nie będzie można wykonywać przewozu osób taksówką ani przewozu okazjonalnego.
• Okres próbny – projekt przewiduje surowsze zasady dla młodych kierowców, w tym możliwość wydłużenia okresu próbnego za poważne naruszenia przepisów.

W materiałach dotyczących projektu wskazano także, że prawo jazdy uzyskane przez 17-latka miałoby obowiązywać wyłącznie na terytorium Polski. Szczegółowe stosowanie nowych reguł będzie zależeć od ostatecznego brzmienia ustawy oraz przepisów, które faktycznie wejdą w życie.

Od jakiego wieku można uzyskać inne kategorie prawa jazdy?

Wymagany wiek zależy od rodzaju pojazdu. Dla motocykli, czterokołowców, ciężarówek i autobusów obowiązują inne granice niż dla samochodu osobowego.

W przypadku niektórych kategorii wiek może być niższy po spełnieniu dodatkowych warunków, na przykład po uzyskaniu kwalifikacji zawodowej. Kategoria A jest dostępna od 24 lat, a od 20 lat, jeśli kierowca ma co najmniej 2 lata prawa jazdy kategorii A2.

Jak rozpocząć uzyskiwanie prawa jazdy?

Sam wiek nie wystarcza do rozpoczęcia kursu. Kandydat musi przejść podstawową procedurę administracyjną i zdrowotną. Jej najważniejsze etapy to:

• Uzyskanie orzeczenia lekarskiego potwierdzającego brak przeciwwskazań do kierowania pojazdami.
• Złożenie dokumentów w urzędzie właściwym dla miejsca zamieszkania.
• Otrzymanie Profilu Kandydata na Kierowcę, czyli numeru PKK.
• Zapisanie się na kurs teoretyczny i praktyczny po uzyskaniu numeru PKK.

Kurs kategorii B można rozpocząć najwcześniej 3 miesiące przed osiągnięciem wymaganego wieku. Obecnie oznacza to możliwość rozpoczęcia szkolenia przed 18. urodzinami, ale samo uzyskanie uprawnień nadal wymaga spełnienia obowiązujących warunków. Jeśli projekt UC76 wejdzie w życie, dla 17-latków będą obowiązywać dodatkowe zasady nadzorowanej jazdy.